Ambassadeur   Jos van Aggelen

De diplomatieke relaties tussen Nederland en Marokko dateren uit onze Gouden Eeuw. In 2005 vierden Nederland en Marokko het 400-jarige bestaan van deze relaties met feestelijkheden in beide landen. Z.K.H. Prins Willem-Alexander en H.K.H. Prinses Maxima brachten in dit jaar een bezoek aan Marokko.

De relaties kregen 40 jaar geleden een nieuwe dimensie, toen mede op basis van een bilateraal wervingsverdrag tussen beide landen, een grote groep Marokkanen naar Nederland vertrok om daar te voorzien in tekorten op de arbeidsmarkt. Velen van hen besloten uiteindelijk in Nederland te blijven en steeds vaker lieten zij daarom ook hun gezinnen overkomen. Inmiddels wonen er in Nederland ca. 350.000 mensen van Marokkaanse origine.

Marokko is ook één van de buurlanden van de Europese Unie waarmee nauwe banden worden onderhouden. Marokko besteedt veel aandacht aan zijn relaties met de EU en zoekt zoveel mogelijk aansluiting met ontwikkelingen in Europa, met behoud van zijn eigen identiteit. In 2008 werd met Marokko een zogenaamd “Statut Avancé” in het kader van het Europese Nabuurschapsbeleid afgesloten, dat de vooraanstaande plaats van het land in dit verband onderstreept. Met name de afgelopen 10 jaar is sprake van een duidelijke moderniseringsimpuls die o.a. tot uiting komt in hervormingen ten aanzien van de positie van de vrouw. Overigens bestaan er op dit gebied, maar bijvoorbeeld ook ten aanzien van onderwijs en alfabetisering, nog steeds  grote uitdagingen voor het land.

Met de hiervoor beschreven ontwikkelingen op de achtergrond, is het Nederlandse beleid er op gericht om de relaties met Marokko te verbreden en te verdiepen. In de breedte komt dit tot uiting in de afgelopen jaren zichtbaar toegenomen activiteiten op het gebied van bijvoorbeeld handel en cultuur, maar ook met betrekking tot mensenrechten, justitie, politie, defensie en landbouw. Deze beleidsintensivering zwaluwstaart overigens helemaal met de meer in het algemeen toegenomen belangstelling in Nederland voor Marokko. Zo werkt de gemeente Amsterdam nauw samen met de gemeente Casablanca op cultureel gebied, de politie van Den Haag met die van Rabat en die van Utrecht met de politie van Fes. Een reeks van gemeentes van Nederland, o.a. Gouda, Meppel en Zeist, werken samen met collega-gemeentes in het noorden van Marokko zoals Al Hoceima en Berkane, het gebied waar veel uit Marokko afkomstige Nederlanders vandaan komen.

De grote Marokkaanse gemeenschap in Nederland is ook de oorzaak voor een toegenomen belangstelling in de Nederlandse binnenlandse politiek voor Marokko en zijn relaties met die gemeenschap. Het bezoek van Minister van Buitenlandse Zaken Maxime Verhagen in November 2008 heeft ook in dat kader bijgedragen aan een verdieping van de relaties. Economisch ontwikkelt Marokko zich de laatste jaren steeds voorspoediger. Een missie van Staatssecretaris Heemskerk met zijn toenmalige collega voor Sociale Zaken Ahmed Aboutaleb in 2008, vergezeld van een bedrijfslevendelegatie, heeft ook aan Marokkaanse kant de belangstelling voor Nederland doen toenemen.

De Nederlandse ambassade in Rabat staat op het kruispunt van de verdieping en de verbreding van de relaties, wat tot uiting komt in zijn samenstelling. Zo werden de afgelopen jaren de politieke, handels- en culturele afdelingen van de ambassade uitgebreid en zijn er attaché’s van de Ministeries van Onderwijs, Binnenlandse Zaken en Sociale Zaken aan de post verbonden. Vanuit Madrid wordt de post ondersteund door attaché’s van LNV (Landbouw) en Defensie.